Po raz czternasty przeżyjemy XIV Jasielski Marsz Wolności imienia Pułkownika Stanisława Dąbrowy - Kostki. To patriotyczne wydarzenie zgromadzi mieszkańców naszego miasta w tym harcerzy, którzy wspólnie oddadzą hołd uczestnikom legendarnej Akcji „Pensjonat”. W 83. rocznicę brawurowej w środę, 5 sierpnia 2026 spotykamy się przy pomniku AK na ulicy Staszica. Jednak akcja "Pensjonat" zaczęła się w willi przy ulicy Mickiewicza....

https://www.zbigniewdranka.pl/.../content/article/221.html

Zamieszczona poniżej fotografia czarnobiała przedstawia przedwojenny budynek dworca kolejowego, który powstał około 1904, kiedy to rozpoczęto rozbudowę stacji w Jaśle. Wtedy też po drugiej stronie ulicy wybudowano jednopiętrowe mieszkania dla pracowników wszystkich służb; obiekty na biura Oddziału Drogowego, Służby Handlowej i Spółdzielni Spożywców “Kooperatywy Kolejowej” założonej przez kolejarzy w 1907.

Główny budynek dworca mieścił biura stacyjne, kasę, służby ruchu i łączności.

Na piętrze znajdowały się mieszkania dla pracowników kolei. Obok budynku głównego, po jego zachodniej stronie, wybudowano pokaźną piwnicę, w której składowano naftę oraz przechowywano akcesoria strużące do oświetlania pociągów i urządzenia sygnalizacyjne. Odkryty właśnie (2026) pokazuje resztki ceglanej budowli - fotografia poniżej.

Ostatni pociąg ze stacji Jasło w kierunku do Stróż odjechał 14 stycznia 1945, w godzinach wieczornych, tuż przed ofensywą, zabierając ze sobą ostatnich podpalaczy i minerow. Na koniec Niemcy podpalili jeszcze lokomotywownię na stacji Jasło.

Nasze miasto, po wysiedleniu w 1944, zostało niemal całkowicie zniszczone. Budynek dworca PKP został wypalony, jak obrazuje fotografia umieszczona na rozbieranym obecnie obiekcie i poniżej.

16 stycznia 1945 ruiny i zgliszcza Jasła wyzwolili spod okupacji niemieckiej rosyjscy żołnierze z 76 Pierekopskiej Dywizji Artylerii Przeciwlotniczej pod dowództwem pułkownika Fiodora Bolbata.  W opustoszałym mieście aż 97 % domów było kompletnie zniszczonych, a te ocalałe stanowiły 3 %.

Tuż po wyzwoleniu w styczniu 1945 do zrujnowanego już Jasła ciekawość zaprowadziła moich krewniaków: dziadka Juliana z bratem Romkiem, na stację kolejową, która płonęła jako ostatnia z budowli. Idąc świtem po świeżym śniegu ciągnęli za sobą sanki. Nie spotkali żadnych śladów. Okupantów nie było już w mieście. Przy dworcu dostrzegli rozsypane konserwy oraz świeżo ubitą i rozkrojoną krowę. Pół zwierzęcia i trochę puszek załadowali na sanki i pomknęli, by ukryć zdobycz gdzieś w ruinach. Gdy wrócili nie było już co zbierać, z tego, co zostawili. Liczne ślady butów świadczyły, że ktoś tu był za nimi. Ludzie, jak Oni, wracali...

Budynek, jaki znamy i żegnamy, zatrzymałem w kadrze na fotografii kolorowej poniżej, wybudowano w latach 1959 - 1960, jako tymczasowy dworzec osobowy. Budowę prowadziło przedsiębiorstwo kolejowe KRP. W obiekcie tym zlokalizowano poczekalnie dla podróżnych, kasy biletowe, świetlicę dla młodzieży dojeżdżającej, bufet KZG, centralę telefoniczna, biura dyżurnego ruchu oraz biura zawiadowcy stacji. Przewidywano budowę nowego dworca osobowego uzależniając te plany od przeniesienia ruchu towarowego w rejon dworca towarowego w Hankówce.

Czekaliśmy latami. Z tych minionych pomiętam 1 grudnia 1988, kiedy to od strony Stróż wjechał do Jasła pociąg pierwszy elektryczny.

Efektem działań obecnego Burmistrza Jasła Adama Kostrząba jest postępująca modernizacja całej stacji PKP.  Stojący niepoodal parowóz zostanie dla ozdoby nowej stacji.

Miesiące dzielą nas od ujrzenia nowoczesnego, funkcjonalnego, dostępnego i dostosowanego do potrzeb podróżnych obiektu – wizualizacja w załączeniu.  Dzięki projektowi “RozwijaMY Jasło!”, dofinansowanemu przez Fundusze Szwajcarskie, budowa Centrum Komunikacyjnego w Jaśle, w tym nowego dworca kolejowego, rozpocznie się już w drugiej połowie 2026. Ma to kluczowe znaczenie dla poprawy dostępności transportowej Jasła. Istotą przedsięwzięcia jest utworzenie nowoczesnego, multimodalnego węzła przesiadkowego. 

Powstanie nowy budynek dworca kolejowego na miarę XXI wieku. Dotychczasowy, nieczynny dworzec kolejowy, jest już wyburzany. Projektowany budynek będzie miał około 260 metrów kwadratowych powierzchni. Znajdzie się tu poczekalnia, toalety, elektroniczne tablice przyjazdów i odjazdów pociągów. Planowane jest również umieszczenie ekspozycji dotyczącej historii kolei oraz interaktywnego punktu informacji turystycznej. Obiekt będzie w pełni dostosowany do potrzeb osób z niepełnosprawnościami.

Projekt “RozwijaMY Jasło!” zakłada również zagospodarowanie terenu przyległego do nowego dworca. Od strony wschodniej, pomiędzy budynkiem dworca a rondem generała Józefa Hallera powstanie około 50 miejsc parkingowych, w tym 5 miejsc dla osób z niepełnosprawnościami. Zainstalowana zostanie tamże ładowarka do samochodów z napędem elektrycznym.  

Sentyment do kolei mam pewnie po dziadku Stanisławie  - Kolejarzu, podobnie jak Świętej Pamięci Zdzisław Świstak, którego tata pracował na kolei, a ich wspomnienia ożywiły tę publikację wspartą szczegółami dostępnymi w serwisie miasta Jasła.